W lipcu 2025 roku parlament brytyjski zatwierdził projekt ustawy Animal Welfare (Import of Dogs, Cats and Ferrets) Bill, który obecnie znajduje się na końcowym etapie prac legislacyjnych w Izbie Lordów. Celem ustawy jest przeciwdziałanie nielegalnemu handlowi oraz niekontrolowanemu importowi zwierząt domowych z zagranicy. Po wejściu w życie przepisy umożliwią władzom wprowadzanie ograniczeń dotyczących przywozu psów, kotów i fretek do Wielkiej Brytanii.
Do tej pory kraj ten nie dysponował skutecznym mechanizmem regulacyjnym, który pozwalałby kontrolować przemieszczanie zwierząt z uwzględnieniem ich wieku, stanu zdrowia czy pochodzenia. Nowa ustawa wypełnia tę lukę, przyznając ministrom kompetencje do szybkiego reagowania na pojawiające się zagrożenia i ryzyka poprzez wydawanie stosownych przepisów wykonawczych.
W szczególności przewiduje się zakaz przywozu psów, kotów i fretek, które nie ukończyły sześciu miesięcy życia, ponieważ właśnie ta grupa zwierząt najczęściej cierpi z powodu trudnych warunków transportu i zbyt wczesnego oddzielenia od matki. Planowane jest również wprowadzenie zakazu przywozu ciężarnych samic po 42. dniu ciąży, co ma uniemożliwić obchodzenie ograniczeń wiekowych. Ponadto ustawa zakaże importu zwierząt noszących ślady zakazanych zabiegów chirurgicznych, takich jak kopiowanie uszu, ogonów czy usuwanie pazurów — procedur zakazanych w Wielkiej Brytanii ze względów etycznych.
Wprowadzenie tak surowych środków to odpowiedź na gwałtowny wzrost liczby importowanych zwierząt w ostatnich latach. Z danych Agencji ds. Zdrowia Zwierząt i Roślin (APHA) wynika, że w 2020 roku do Wielkiej Brytanii przywieziono ponad 186 000 psów. Do 2022 roku liczba ta wzrosła do 267 000 — o 43% w ciągu zaledwie dwóch lat. W 2024 roku liczba psów, kotów i fretek przywiezionych w ramach tzw. „niekomercyjnego przemieszczania” (PETS) przekroczyła 368 000. Eksperci wskazują, że wzrost ten jest związany z nadużywaniem uproszczonej procedury przywozu, w której zwierzęta są zgłaszane jako prywatne, mimo że trafiają na sprzedaż.
Obowiązujące dziś przepisy pozwalają właścicielowi przewieźć do pięciu zwierząt, o ile towarzyszą mu one w podróży lub przybywają nie wcześniej niż pięć dni przed i nie później niż pięć dni po nim. Z tego wyjątku często korzystają nieuczciwi handlarze, ukrywający komercyjny charakter transportu.
Nowe przepisy znacząco zaostrzą te warunki. Planowany jest limit trzech zwierząt na jedną osobę towarzyszącą oraz obowiązek wykazania rzeczywistego związku właściciela ze zwierzętami. Władze będą mogły także różnicować zasady w zależności od środka transportu — samochodu, samolotu czy przekroczenia granicy pieszo.
Nowe przepisy znacząco zaostrzą te warunki. Planowany jest limit trzech zwierząt na jedną osobę towarzyszącą oraz obowiązek wykazania rzeczywistego związku właściciela ze zwierzętami. Władze będą mogły także różnicować zasady w zależności od środka transportu — samochodu, samolotu czy przekroczenia granicy pieszo.
Ustawa przewiduje również wzmocnienie uprawnień służb granicznych. W przypadku naruszenia przepisów będą one mogły zatrzymać zwierzę, umieścić je w kwarantannie lub przekazać do schroniska. W poważnych przypadkach możliwy będzie zwrot zwierzęcia do kraju pochodzenia lub — w ostateczności — eutanazja, jeśli będzie to konieczne dla jego dobra. Wszystkie koszty z tym związane poniesie osoba naruszająca przepisy.
Oprócz środków administracyjnych ustawa przewiduje dotkliwe kary finansowe i odpowiedzialność karną. Grzywny mogą sięgnąć do 5000 funtów, a w najpoważniejszych przypadkach przewidziana jest kara do sześciu miesięcy pozbawienia wolności.
Oprócz środków administracyjnych ustawa przewiduje dotkliwe kary finansowe i odpowiedzialność karną. Grzywny mogą sięgnąć do 5000 funtów, a w najpoważniejszych przypadkach przewidziana jest kara do sześciu miesięcy pozbawienia wolności.
Nowością w podejściu legislacyjnym jest to, że ustawa nie narzuca sztywnych ram już na etapie jej przyjęcia, lecz tworzy elastyczną podstawę prawną. Dzięki temu władze będą mogły wprowadzać konkretne przepisy w miarę potrzeb, skutecznie reagując na zmieniające się schematy nielegalnego importu.
Projekt ustawy zyskał już szerokie poparcie wśród środowisk weterynaryjnych, organizacji dobrostanu zwierząt oraz służb granicznych. Według weterynarzy masowy niekontrolowany import prowadzi do rozwoju chorób, zaburzeń behawioralnych i wzrostu liczby porzucanych zwierząt. Schroniska coraz częściej przyjmują zwierzęta, których właściciele nie byli w stanie sprostać wyzwaniom związanym z ich zdrowiem i zachowaniem.
Projekt ustawy zyskał już szerokie poparcie wśród środowisk weterynaryjnych, organizacji dobrostanu zwierząt oraz służb granicznych. Według weterynarzy masowy niekontrolowany import prowadzi do rozwoju chorób, zaburzeń behawioralnych i wzrostu liczby porzucanych zwierząt. Schroniska coraz częściej przyjmują zwierzęta, których właściciele nie byli w stanie sprostać wyzwaniom związanym z ich zdrowiem i zachowaniem.
Po zatwierdzeniu przez Izbę Lordów ustawa ma wejść w życie w najbliższych miesiącach. Będzie to istotny krok w kierunku ochrony zwierząt, ograniczenia nielegalnego handlu i wzmocnienia barier przeciwko tym, którzy nadal traktują żywe istoty wyłącznie jako towar.